20-05-2020 08:15 Groningen - Organisator: DPV

 

East Anglia Voorjaarsexcursie 20 - 25 mei 2020

Praktische gegevens

Aanmeldingsformulier

De naam East Anglia is ontleend aan een vroeg middeleeuws koninkrijk in Oost-Engeland. In de Nederlandse literatuur droegen rijk en streek ooit de naam Oost-Anglië maar die term is in onbruik geraakt. East Anglia omvat de huidige counties Norfolk en Suffolk en nog wat randen van aangrenzende counties als Essex en Cambridgeshire. Na een recente bestuurlijke herindeling valt heel Cambridgeshire onder de regio. Omdat we diep zullen doordringen in Cambridgeshire verdient de excursie de titel EAST ANGLIA ten volle. Het gebied is dagelijks te zien bij het weerbericht aan het eind van het televisiejournaal. Het is de uitstulping van de kustlijn boven de monding van de Theems en het daarachter liggende land.

Woensdag 20 mei

Op woensdag 20 mei schepen we ons in in Hoek van Holland en varen we met de dagboot naar Harwich, waar een Engelse bus op ons wacht. Dit met het oog op veilig uitstappen op het trottoir of in de berm en wat manoeuvres in binnensteden. De bus rijdt ons in een klein uurtje naar het eerste hotel, op het platteland net boven Colchester.

Excursie naar East Anglia, onderliggende kaart van Google Maps

Donderdag 21 mei

Colchester / Camulodunum is de oudste Romeinse stad in Groot-Brittannië. Vanuit deze garnizoensplaats organiseerde Rome de verdere verovering van het eiland. De bus zet ons af bij Balkerne Gate, een goeddeels bewaarde “vierbaans” Romeinse stadspoort: voor komende en voor gaande voerlieden en voor voetgangers in beide richtingen elk een eigen poort.

Balkerne GateFoto: Balkerne Gate

Vanaf hier wandelen we langs de stadsmuur - die aan de west- en zuidzijde plaatselijk nog tot forse hoogte overeind staat en op velerlei wijzen is opgenomen in latere bouwsels – tot we uitkomen bij de middeleeuwse burcht. Deze is gebouwd op de basis van de Romeinse tempel - nog zichtbaar in de kelders - en huisvest tegenwoordig het museum. De kelders zijn slechts toegankelijk onder begeleiding van een museumgids, dus we krijgen een “guided tour” waarin we ook meer te zien en te horen krijgen over de Keltische stam van de Trinovantes. Het lunchadres bevindt zich schuin tegenover het museum. Daar pikt de bus ons weer op voor het middagprogramma. Eerst rijden we naar het eiland Mersea waar de grafheuvel ligt van een aanzienlijke Brit onder de Romeinse bezetting. Zijn rijke grafgiften verwijzen naar zijn Keltische herkomst maar ook naar zijn goede contacten met de nieuwe machthebbers. Dan gaat het door het binnenland van Essex tot net over de grens met Suffolk, waar de Bartlow Hills een groep puur Romeinse grafheuvels vormen. “Kon minder” zult u bij het beklimmen denken. De tweede helft van de middag rijden we naar Norwich, waar we de komende drie nachten zullen verblijven.

Vrijdag 22 mei

Liefhebbers van het wierdenland komen deze ochtend aan hun trekken als we naar Flag Fen gaan. We rijden door de Fens, een voormalig veen- en kwelderlandschap, in de 17de eeuw ontwaterd en bedijkt op Engels initiatief maar met inschakeling van Zeeuwse ingenieurs en Zeeuws werkvolk. Richting Lincolnshire – buiten bereik van onze excursie - heet de streek nog Holland.

Flag Fen museumFlag Fen is een bezoekerscentrum en openluchtmuseum waar uitgebreid de resultaten van een langdurige en belangwekkende opgraving worden gepresenteerd. Kern van het geheel is een ruim één kilometer lange doorgang (als ik “veenweg” schrijf, krijgt u toch een wat afwijkend beeld voor ogen) door een wetland, waar in het midden een kunstmatig verhoogd platform lag. Een deel van de constructie uit vier eeuwen Bronstijd is nog in situ gehandhaafd.

Foto: Conservatie van de ‘veenweg’ in het museum van Flag Fen.

Ook wordt in Flag Fen aandacht besteed aan de latere en zo mogelijk nog meer spectaculaire opgraving van Must Farm. Must Farm was de naburige nederzetting die op een kwaaie dag in de Bronstijd hals over kop werd verlaten, waarna de restanten vrijwel direct door moeder natuur zijn ingestopt onder ideale conserveringsomstandigheden.

Grime's GravesWe lunchen in het bezoekerscentrum en zetten daarna koers naar de hogere grond van Grime’s Graves. Dit complex van vuursteenmijnen uit het Neolithicum met tientallen ruime schachten tot 10 meter diep omvat een klein maar informatief bezoekerscentrum en een herstelde mijnschacht. In deze laatste kunt u afdalen. Er is regelmatig opgegraven tot in 1976. Dat maakt deze mijn tot een van de beter gedocumenteerde.

Foto: Littekens van de neolithische vuursteenmijnen in het landschap van Grime’s Graves (foto English Heritage)

Zaterdag 23 mei

Warham Camp RingfortWe beginnen de dag met een korte rit en een wandeling naar Warham Camp, een ringfort uit de IJzertijd dat er weer heel gaaf bij ligt, zij het zonder oorspronkelijke palissade of bebouwing. In later eeuwen loste een klein segment van de wal op door het water van een beek. Wal en bodem bestaan uit pure kalk, hetgeen tot een bijzondere, sterk kalkminnende flora en vlinderfauna van dien heeft geleid. Dat kan in mei bijzondere waarnemingen opleveren.

Foto: Warham Camp ringfort (Aerial Photography, Drift Media Ltd)

Daarna gaat het weer richting Norwich en stoppen we in North Elmham, tot de Norman Conquest het centrum van het bisdom East Anglia met een houten kathedraal. Op last van de veroveraar verhuisde de bisschopszetel naar Thetford en later naar Norwich. Het bisschoppelijk paleis bleef en op het landgoed verrees rond 1100 op de plek van de houten parochiekerk een stenen kapel voor de bisschop. Deze verviel tot ruïne maar overleefde in die gedaante.

Norwich MuseumDe lunch genieten we in het museum van Norwich waar we ook worden rondgeleid. Het museum wordt momenteel grondig heringericht en is in mei nog niet klaar maar er valt nog genoeg te zien van de lokale Iceni/Ekeni uit de IJzertijd, hun belangrijke goudschat en laat-Romeinse en vroegmiddeleeuwse keramiek. Foto: Norwich Museum, Snettisham Treasure

Ik hoop dat het ook mogelijk is iets tevoorschijn te halen van recent ontdekte zeer oude paleolithische artefacten. Bekende namen uit die periode als Clacton en Cromer liggen aan de kust van East Anglia en door kustafslag in de laatste decennia zijn daar nieuwe vindplaatsen bijgekomen zoals Happisburgh, waar fossielen, werktuigen en menselijke voetafdrukken zijn gevonden van tussen 800.000 en 1 miljoen jaar geleden. Zie ook het document in de bijlage (rechterzijde pagina).

De tweede helft van de middag is naar eigen believen in Norwich door te brengen. De bus brengt ons aan het eind van de middag voor de laatste keer naar het hotel in Norwich.

Zondag 24 mei

De dag begint op korte afstand van Norwich bij Venta Icenorum. Deze voormalige hoofdstad van de Ekeni verkreeg van de Romeinse bezetter het marktrecht. Ons bezoek is vluchtig want wat afgezien van de stadsgracht nog te zien is, betreft de resten van de laatste stadsmuur uit de vierde eeuw. Een even oude muur is veel imposanter bewaard gebleven bij Burgh Castle als onderdeel van de Saxon Shore versterkingen. Deze krans van forten langs de kusten van de zuidelijke Noordzee en het oostelijk Kanaal moest Romeins England beschermen tegen raids van continentale stammen. In een latere fase werden de forten bemand door Saksische foederati (in ruil voor kolonisatie van land) zodat de term Saxon Shore volgens de jongste inzichten een dubbele betekenis heeft.

In de middag bezoeken we Sutton Hoo waar in 1939 een groot en rijk gevuld scheepsgraf werd ontdekt en blootgelegd, in 625 n.Chr. bestemd voor koning Rædwald. Het graf en zijn inhoud vormen de belangrijkste materiële bron van kennis over de 7de eeuw. In totaal liggen rond de grafheuvel nog een kleine 20 heuvels uit de periode 625 – 670 n.Chr.

Foto: Sutton Hoo, koninklijk grafveld met uitzicht naar de River Deben (Woodbridge Riverside Trust)

Op het terrein verrees een bezoekerscentrum dat tijdens de verkenning nog net niet was opengesteld maar dat volgens een glunderende en spraakzame kaartjesknipper zou gaan voldoen aan “British Museum standards”. De fraaie riemgesp van de koning vertoont nauwe verwantschap met de mantelspeld van Wijnaldum.

Na een afscheidsmaal in Ipswich (“The Last Anchor”) schepen we ons in voor de nachtboot naar Hoek van Holland vanuit Harwich.

Maandag 25 mei

Aankomst in Hoek van Holland en thuisreis. In de loop van maandagmiddag 25 mei is iedereen weer thuis.

De foto's zijn van Pieter den Hengst of Bert Huiskes, tenzij anders vermeld.

 

Bijlagen

Nieuwsbrief

Ontvang ook onze
digitale nieuwsbrief:
Welkom, inloggen voor DPV-leden
East Anglia Voorjaarsexcursie 2020